Pod wpływem wojny w Ukrainie Francja stawia na drony bojowe.

As Ukraina zużywa co miesiąc tysiące dronów, Francja ściga się, by zbudować prawdziwy przemysł dronów bojowych - podbierając pomysły zarówno z Doliny Krzemowej, jak i z fabryk samochodów, żeby nadrobić zaległości.

Od marudera do spóźnionego sprintu: francuskie przebudzenie dronowe

Przez lata Francja opierała się na garstce dużych, drogich dronów rozpoznawczych oraz klasycznych myśliwcach. Wojna w Ukrainie rozbiła tę strefę komfortu.

Rosyjskie siły uruchamiają dziś roje dronów Shahed zaprojektowanych w Iranie, składanych w Rosji i wytwarzanych w skali przemysłowej. Celem nie jest elegancja, lecz wolumen: uderzać w sieci energetyczne, przeciążać obronę przeciwlotniczą i wyniszczać ukraińską gospodarkę.

Tanie, jednorazowe drony stały się bronią strategiczną, a nie tylko gadżetem dla sił specjalnych czy jednostek wywiadu.

Francuscy urzędnicy obserwowali tę zmianę z narastającym niepokojem. Skoro średniej wielkości europejska armia, jak ukraińska, potrzebuje co miesiąc dziesiątek tysięcy dronów tylko po to, by utrzymać linię frontu, to przyszła wojna o wysokiej intensywności z udziałem Francji wymagałaby podobnych ilości.

To uświadomienie pcha Paryż do wyjścia poza butikowe prototypy i traktowania dronów jak amunicji - produkowanej w tysiącach, a nie w dziesiątkach.

Czym naprawdę jest dron wojskowy - i dlaczego tak łatwo go zbudować

Za wojskowym żargonem dron jest zwodniczo prosty: bezzałogowy pojazd, kilka silników, trochę elektroniki i łącze sterowania. Prawdziwa siła tkwi w tym, co się do niego przykręci.

Jeden z szefów francuskiego start-upu mówi wprost: mając drukarkę 3D i plany open source, podstawowy płatowiec można przygotować w jeden dzień. Trudne jest „uzbrojenie” - użyteczne elementy, które zamieniają latającą zabawkę w broń albo platformę sensorową.

Ładunek użyteczny: tam jest wartość

• Oczy: kamery elektrooptyczne i termowizyjne, małe radary, dalmierze laserowe.
• Uszy: anteny do przechwytywania łączności przeciwnika lub wykrywania emisji radarowych.
• Mózg: oprogramowanie nawigacji i naprowadzania, AI do rozpoznawania celów lub lotu autonomicznego.
• Pięść: materiały wybuchowe do uderzeń jednokierunkowych „kamikaze” albo przechwytywacze zaprojektowane do taranowania wrogich dronów.
• Zagłuszacz: zestawy walki elektronicznej do zakłócania GPS lub łączności na określonym obszarze.

Każda konfiguracja odpowiada na zupełnie inną potrzebę: od korygowania ognia artylerii po uderzenia dalekiego zasięgu w składy paliw setki kilometrów dalej.

Ta sama plastikowa rama jednego dnia może być latającą kamerą, a następnego - precyzyjną amunicją krążącą, zależnie od tego, co przykręcisz od spodu.

Ukraina jako poligon „na ostro”

Ukraina stała się poligonem dla tego nowego rodzaju wojny. Rosyjskie uderzenia, które niedawno pogrążyły w ciemności ponad milion mieszkańców Kijowa, w dużej mierze opierały się na masowych nalotach dronów Shahed, często odpalanych równolegle z pociskami balistycznymi.

Ta mieszanka ma jasny cel: nasycić ukraińską obronę. Nowoczesne rakiety ziemia–powietrze potrafią zniszczyć drona - ale wystrzelenie pocisku wartego setki tysięcy funtów w cel kosztujący kilkaset jest mało sensowne.

Odpowiedzią Kijowa stało się wystawienie własnych flot tanich przechwytujących dronów. Zamiast zużywać cenne rakiety, ukraińskie siły coraz częściej próbują strącać nadlatujące drony… innymi dronami.

Start-upy powiązane z Francją są mocno zaangażowane w tę zmianę. Jedna firma założona w Ukrainie, lecz wspierana z Francji, wyposaża przechwytywacze w oprogramowanie, które - według jej menedżerów - podnosi skuteczność przechwyceń z ok. 30% do 65%, z celem 85%, czyli mniej więcej w pobliżu możliwości systemów najwyższej klasy, takich jak amerykański Patriot w idealnych warunkach.

Skala jest oszałamiająca. Ukraińscy urzędnicy i ludzie z branży mówią o potrzebie około 20 000 dronów miesięcznie we wszystkich rolach: rozpoznanie, kamikaze, przechwytujące oraz wyspecjalizowane platformy walki elektronicznej.

Typ drona	Główna rola w Ukrainie	Kluczowa cecha
Dron uderzeniowy typu Shahed	Masowe ataki na infrastrukturę	Tani, dalekiego zasięgu, używany w rojach
Dron FPV kamikaze	Precyzyjne uderzenia na linii frontu	Widok z pierwszej osoby, sterowany jak gra wideo
Dron przechwytujący	Zestrzeliwanie wrogich dronów	Szybki, zwrotny, często naprowadzany przez oprogramowanie wspomagane AI
Dron EW (walki elektronicznej)	Zakłócanie GPS i łączności	Przenosi kompaktowe zagłuszacze zamiast materiałów wybuchowych

Dla Francji Ukraina dostarczyła zarówno ostrzeżenia, jak i zestawu danych: co się psuje, co działa, które aktualizacje oprogramowania mają znaczenie i jak szybko jednostki potrafią się uczyć, gdy nowe drony pojawiają się co kilka tygodni.

Oś Paryż–Kijów: od symbolicznego wsparcia do wspólnej produkcji

Sygnał polityczny pojawił się pod koniec 2025 roku, gdy Emmanuel Macron i Wołodymyr Zełenski uczestniczyli w pierwszym francusko-ukraińskim forum poświęconym wspólnej produkcji dronów.

Do tego czasu duża część francuskiego wsparcia koncentrowała się na artylerii, obronie powietrznej i szkoleniu. Forum oznaczało zwrot: Paryż chce, by francuskie firmy nie tylko wysyłały sprzęt, ale współtworzyły i współprodukowały go z ukraińskimi partnerami na ukraińskiej ziemi.

Celem jest pomóc Ukrainie przejść od improwizacji do tempa przemysłowego - i przenieść te lekcje z powrotem do francuskich fabryk.

Dla start-upów takich jak Alta Ares oraz uznanych graczy obronnych jak Turgis & Gaillard, których bojowy dron Aarok przyciągnął uwagę na Paris Air Show, Ukraina oferuje zarówno informację zwrotną z pola walki, jak i brutalny benchmark wydajności: jeśli projekt nie potrafi tam przetrwać, mało prawdopodobne, by odniósł sukces w przyszłym konflikcie w Europie.

Motoryzacyjne know-how: nieoczekiwany kręgosłup francuskiej masowej produkcji dronów

Jednym z bardziej zaskakujących aspektów francuskiego zwrotu ku dronom jest źródło dużej części wiedzy produkcyjnej: przemysł samochodowy.

Fabryki aut już dziś potrafią wytwarzać skomplikowane produkty krytyczne dla bezpieczeństwa w dużej skali, z bezwzględną kontrolą kosztów. Ten zestaw umiejętności zaskakująco dobrze przekłada się na drony.

Co producenci aut wnoszą do świata dronów

• Dyscyplinę linii montażowej: modułową produkcję, standaryzowane części, rygorystyczną kontrolę jakości.
• Siłę łańcucha dostaw: pozyskiwanie elektroniki, baterii i kompozytów z globalnej sieci.
• Inżynierię kosztów: „zbijanie” euro z każdej sztuki, by masowe użycie było finansowo trwałe.
• Doświadczenie w bateriach i silnikach elektrycznych: kluczowe dla małych i średnich dronów taktycznych.

Francuscy urzędnicy obrony otwarcie zabiegają dziś o producentów aut i ich dostawców, forsując mieszane linie produkcyjne, gdzie drony klasy wojskowej powstają obok komponentów cywilnych. Celem jest uczynienie z dronów produktu powtarzalnego, a nie ręcznie dopieszczanego prototypu.

Nowy francuski ekosystem dronów: od start-upów po ciężką artylerię

Rezultatem jest szybko rosnący, nieco chaotyczny ekosystem.

Z jednej strony małe firmy eksperymentują z płatowcami drukowanymi w 3D, autorskim oprogramowaniem i niszowymi rolami, jak przechwytywanie dronów przeciwnika czy spoofing GPS. Z drugiej - tradycyjni czempioni obronni pracują nad większymi, bardziej zdolnymi platformami, takimi jak drony MALE (średniego pułapu, długotrwałości lotu) oraz ciężkie drony bojowe, projektowane do działania u boku myśliwców Rafale.

Strategiczny zakład polega na tym, że miks „wysokich” platform i „niskich” systemów jednorazowych da Francji jednocześnie wytrzymałość i elastyczność na przyszłych polach walki.

Kluczowe spory toczą się dziś wewnątrz francuskiego ministerstwa obrony i parlamentu: ile budżetu przeznaczyć na wyrafinowane, długowieczne drony, a ile na tanie, jednorazowe systemy? Jak uniknąć zależności od zagranicznych komponentów - zwłaszcza chińskiej elektroniki - bez wysadzenia kosztów w powietrze?

Ryzyka, kompromisy i znaczenie dla przyszłych wojen

Silne wejście w drony bojowe niesie własny zestaw problemów.

Od strony technicznej duża zależność od GPS i łączy radiowych czyni drony podatnymi na zakłócenia. Zarówno Rosja, jak i Ukraina nieustannie testują nowe sposoby oślepiania lub przejmowania systemów przeciwnika. To pcha francuskich projektantów w stronę bardziej autonomicznej nawigacji, przetwarzania pokładowego i utwardzonej łączności - a to wszystko podnosi koszt i złożoność.

Etycznie i prawnie uzbrojone drony rodzą pytania o wybór celów, odpowiedzialność i eskalację. Francja deklaruje, że człowiek pozostanie zdecydowanie „w pętli” przy decyzjach śmiercionośnych, ale wraz ze wzrostem możliwości oprogramowania granica między wspieraniem a zastępowaniem ludzkiego osądu będzie się zacierać.

Jest też ryzyko proliferacji. Gdy linie produkcyjne tanich, skutecznych dronów bojowych ruszą pełną parą, utrzymanie tej technologii z dala od wrogich rąk stanie się znacznie trudniejsze niż w przypadku garstki myśliwców czy pocisków najwyższej klasy.

Kluczowe pojęcia warte doprecyzowania

Dwa pojęcia znajdują się dziś w centrum francuskiego myślenia o dronach:

• Amunicja krążąca (loitering munition): dron jednokierunkowy, który może krążyć nad obszarem, zanim nurkuje na cel - łącząc cechy pocisku i bezzałogowego statku powietrznego.
• Rój (swarm): grupa dronów działających wspólnie, czasem półautonomicznie, by nasycić obronę lub zmylić radary. Francja dopiero zaczyna poważne eksperymenty w tym obszarze.

Analitycy w Paryżu coraz częściej wyobrażają sobie scenariusze kryzysowe, w których francuskie siły muszą bronić baz zamorskich lub europejskiej infrastruktury przed masowymi atakami dronów podobnymi do tych widzianych nad Kijowem. W tych symulacjach państwo, które nie potrafi wystawić własnych tanich przechwytujących i ofensywnych dronów, ryzykuje przechytrzenie - nawet jeśli posiada zaawansowane myśliwce i fregaty.

Trwający zwrot - napędzany doświadczeniem Ukrainy oraz nowymi powiązaniami z branżą motoryzacyjną i start-upami - to próba uniknięcia takiego scenariusza. To, czy Francja zdoła odpowiednio szybko zwiększyć skalę i to w cenie akceptowalnej dla podatników, ukształtuje nie tylko jej własne bezpieczeństwo, lecz także zdolność Europy do poradzenia sobie z epoką dronów.